Súng cao su có cấu tạo đơn giản, dễ sử dụng. Với tư cách là một đồ chơi cầm tay, có sát thương nhất định và hợp pháp, nó có một nền tảng người chơi rất lớn. Tôi tin rằng nhiều chàng trai thế hệ 7x, 8x và thậm chí đầu 9x đều đã từng chơi qua.

Tôi vẫn giữ quan điểm cũ: chơi ná cao su gần như không có ngưỡng cửa bắt đầu, hoặc nói cách khác là lúc đầu ai cũng cảm thấy nó dễ dàng. Nhưng giống như Quách Đức Cương nói về diễn tấu tướng thanh, “ngưỡng cửa nằm ở bên trong cánh cửa”, ngưỡng cửa của ná thun cũng nằm ở chiều sâu khi bạn bắt đầu đi sâu vào nó.

1. Muốn bắn tốt súng cao su không phải là chuyện dễ dàng

Do cấu tạo của các loại ná cao su thông thường quá đơn giản, không giống như cung trợ lực hiện đại có vạch chia độ ngắm, hay như súng bắn tỉa có cơ cấu ngắm quang học tinh vi.

Thêm vào đó, quy cách dây thun khác nhau, độ mới cũ của dây, nhiệt độ môi trường, lực kéo giãn… đều ảnh hưởng đến khả năng đàn hồi của dây. Trọng lượng của viên đạn sẽ tạo ra sơ tốc khác nhau, kích thước viên đạn ảnh hưởng đến sức cản không khí khi bay, từ đó ảnh hưởng đến quỹ đạo. Ngoài ra, chiều cao, sải tay, khuôn mặt, vị trí mắt, tư thế tay của mỗi người đều khác nhau, trạng thái phát hỏa và cách ngắm cũng không giống nhau. Vì vậy, để súng cao su đạt được độ chính xác tuyệt đối là điều không hề dễ dàng.

2. Khổ luyện và tư duy giúp nắm vững tinh túy

Tuy nhiên, thông qua việc học hỏi kinh nghiệm của người khác, kết hợp với sự suy ngẫm, thử nghiệm, luyện tập và đo đạc kích thước các bộ phận cơ thể cũng như tính toán lý thuyết, tôi đã tìm ra một phương pháp ngắm bắn khả thi và muốn chia sẻ với mọi người.

Phương pháp này bắt nguồn từ cấu trúc cơ thể của riêng tôi cũng như dòng ná thun và loại dây thun mà tôi quen thuộc. Nó chắc chắn sẽ có điểm khác biệt so với điều kiện của bạn. Hãy dựa trên tư duy (công thức) này kết hợp với các thông số cá nhân để tìm ra điểm ngắm và tư thế phát hỏa phù hợp nhất. Nếu chăm chỉ luyện tập, chắc chắn bạn sẽ bắn cực chuẩn.

Trước khi bắt đầu, tôi xin chia sẻ trình độ của mình khi ở trạng thái tốt: 5m bắn bi sắt 9mm trúng 4-5/5 phát; 10m bắn nắp chai nước khoáng trúng 8-9/10 phát; 20m bắn vỏ lon trúng 8-9/10 phát; 40m bắn chai nước khoáng trúng 2-3/10 phát với độ tán xạ khoảng 0.5m.

Những con số này trong giới chuyên nghiệp thì ai cũng làm được, nhưng một người không tập luyện theo phương pháp khoa học thì tuyệt đối không thể chạm tới. Khi đã qua huấn luyện, việc bắn hạ một con ve sầu trên cây cũng không phải là chuyện khó.

3. Bắn ngắm và bắn ước lượng

Chơi súng cao su thực tế có hai cách khác nhau: một là dựa vào cảm giác hoặc trực giác (bắn ước lượng), hai là sử dụng các điểm tham chiếu nhất định để ngắm trước khi bắn (bắn ngắm).

Ví dụ, giống như việc ném đá trúng kính nhà ai đó, mắt bạn nhìn chằm chằm vào cửa sổ, nhặt một viên đá, vung cánh tay và “choảng” một phát là xong. Tuy động tác trông đơn giản, nhưng não bộ, mắt và cơ bắp của bạn đã thực hiện những phép tính cực kỳ phức tạp về khoảng cách không gian, động lực học và động học. Bạn không cần nghĩ nhiều, bộ não đã làm thay bạn. Chỉ có điều, mục tiêu phải đủ lớn và khoảng cách không được quá xa.

Cách này cũng áp dụng được cho ná thun. Ví dụ trước mặt bạn 2-3m là một cái cây lớn đường kính nửa mét, người không tập luyện cũng có thể bắn trúng. Nhưng nếu bảo bạn bắn một nắp chai nước khoáng cách 10m thì mục tiêu nhỏ hơn nhiều, cách này sẽ không còn linh nghiệm.

Tuy nhiên, nếu đã trải qua quá trình bắn ngắm và luyện tập cường độ cao để hình thành trí nhớ cơ bắp, bạn có thể đạt tới trạng thái “giơ tay là bắn” trúng mục tiêu nhỏ ở khoảng cách xa.

4. Kỹ thuật bắn ngắm chủ lưu: Cầm ná ngang

Ở đây tôi xin giới thiệu một phương pháp có điểm tham chiếu — đó là bắn ngắm cầm ngang. Tại sao lại cầm ngang, thế nào là cầm ngang và ngắm bắn như thế nào?

Thông thường người không có kinh nghiệm sẽ nghĩ ná cao su phải cầm thẳng đứng như chữ “Y” dựng đứng. Nhưng cách cầm ở đây là cầm ngang, nghĩa là tay cầm của ná nằm ở phương nằm ngang, hai chạc ná một trên một dưới, giống như chữ “Y” nằm nghiêng. Như vậy, mặt phẳng của thân ná nằm trên mặt phẳng thẳng đứng và vuông góc với tầm nhìn; đồng thời hai sợi dây thun trên và dưới sẽ nằm trên cùng một mặt phẳng thẳng đứng.

Điểm mấu chốt của cầm ngang là đảm bảo thân ná và mặt phẳng chứa dây thun hoàn toàn thẳng đứng. Tại sao? Dây thun thẳng đứng để đảm bảo quỹ đạo đạn nằm trong mặt phẳng của dây thun. Như vậy, bạn chỉ cần căn mặt phẳng dây thun thẳng hàng với mục tiêu là không cần lo về việc lệch trái phải nữa, mục tiêu chắc chắn sẽ nằm trên mặt phẳng đó. Lúc này bạn chỉ việc điều chỉnh độ cao thấp của tay cầm ná để căn khoảng cách xa gần. Việc ngắm bắn từ ba chiều giờ chỉ còn lại một chiều. Đây chính là tinh túy của kỹ thuật cầm ngang.

Việc đảm bảo thân ná thẳng đứng còn giúp lực kéo của hai sợi dây thun bằng nhau, giúp quỹ đạo đạn ổn định hơn và tránh tình trạng đạn đập vào chạc ná. Đập vào chạc ná còn là chuyện nhỏ (hỏng ná), nếu đập vào tay thì ngay lập tức da thịt sẽ bị nát bấy, hậu quả thế nào bạn hãy tự hình dung.

5. Nguyên lý ngắm bắn — Sự giao cắt và tiếp xúc giữa đường quỹ đạo và đường ngắm

Qua hai điểm chỉ có duy nhất một đường thẳng — đây là tiên đề hình học Euclid. Súng quân dụng có đầu ruồi và khe ngắm, hai điểm này xác định đường ngắm. Chỉ cần đặt mục tiêu lên đường này là trúng (ba điểm một đường thẳng). Tùy khoảng cách mà điều chỉnh độ cao khe ngắm để thay đổi độ dốc của đường ngắm.

Súng cao su thì khác, nó không có đầu ruồi hay khe ngắm. Nếu coi là có, thì chỉ có một điểm trên chạc ná làm điểm tham chiếu. Lúc này phải mượn cấu trúc cơ thể để xây dựng hệ thống ngắm, bao gồm: mắt, cánh tay, tay cầm ná và điểm tham chiếu trên ná. Mắt và điểm tham chiếu xác định một đường thẳng (đường ngắm). Đường này hướng về mục tiêu ở một khoảng cách nhất định sẽ trúng đạn. Tùy khoảng cách mục tiêu mà điều chỉnh độ cao thấp của điểm tham chiếu trên ná.

Tại sao phải giới hạn khoảng cách nhất định? Trong khoảng cách bắn hiệu quả, quỹ đạo đạn là một đường cong gần giống parabol. Đoạn gần thì khá thẳng, đoạn xa do sức cản không khí tăng nên độ võng xuống ngày càng lớn.

Để bắn trúng, mục tiêu phải nằm đồng thời trên cả đường ngắm và đường quỹ đạo — tức là mục tiêu nằm tại giao điểm của hai đường này. Một đường thẳng đi qua điểm bên ngoài đường cong (mắt) và một đường cong một chiều (quỹ đạo) sẽ có tối đa 1 điểm tiếp xúc hoặc 2 điểm giao nhau.

Như vậy đã rõ: trước tiên hãy tìm vị trí tiếp xúc giữa đường thẳng và đường cong, khoảng cách từ điểm này đến ná cao su là điểm ngắm cao nhất. Sau đó với các mục tiêu gần hơn hoặc xa hơn điểm đó, điểm ngắm sẽ thấp dần xuống. Dựa vào phương pháp này, khi điều kiện dây thun, lực kéo, loại đạn đã cố định, bạn có thể tính toán chính xác điểm ngắm ở các khoảng cách khác nhau thấp hơn điểm cao nhất bao nhiêu.

Chúc các bạn có những giờ phút luyện tập ná cao su thật hiệu quả và an toàn!